نرم افزار های پزشکی مخصوصا اپلیکیشن های پزشکی خارجی، دسترسی سریع به اطلاعات بیماریها، داروها، گایدلاینها و منابع بالینی را برای پزشکان و کادر درمان سادهتر میکنند.
البته هر نرمافزار کاربرد متفاوتی دارد؛ بعضی از نرم افزار های پزشکی برای پاسخ به سؤالات بالینی، بعضی برای بررسی دارو و تداخلات و برخی برای تشخیص افتراقی یا آموزش طراحی شدهاند.
در این مقاله، چند مورد از کاربردیترین نرم افزار های پزشکی و اپلیکیشن های پزشکی خارجی را معرفی میکنیم و کاربرد آنها را برای پزشکان، دانشجویان پزشکی و پرستاران بررسی خواهیم کرد. با من همراه باشید:
نرم افزار های پزشکی چه کاربردی دارند؟
یک پزشک ممکن است هنگام ویزیت بیمار با یک سوال بالینی مشخص روبهرو شود. مثلاً اینکه برای یک بیماری چه درمانی مناسبتر است یا در ارزیابی بیمار به چه نکاتی توجه کند. در موقعیتی دیگر، مسئله میتواند دوز یک دارو، تداخل بین چند دارو یا انتخاب یک داروی مناسب باشد.
برای دانشجوی پزشکی هم ممکن است هدف، مرور یک مبحث، مطالعه یک بیماری یا بررسی یک کیس آموزشی باشد.
به همین دلیل، مقایسه نرم افزار های پزشکی فقط بر اساس عنوان «مرجع پزشکی» چندان کاربردی نیست. هرکدام از این ابزارها برای بخشی از نیازهای پزشکی طراحی شدهاند.
معرفی نرم افزارها و اپلیکیشن های پزشکی خارجی
UpToDate مرجع بالینی برای پاسخ به سؤالهای پزشکی

نرم افزارهای پزشکی خارجی آپتودیت
UpToDate یک منبع اطلاعات پزشکی مبتنی بر شواهد است که برای پاسخ به سؤالهای بالینی و کمک به تصمیمگیری پزشکان و کادر درمان استفاده میشود. اگر میخواهید با ساختار، تاریخچه و نحوه ارائه محتوای این پایگاه بیشتر آشنا شوید، میتوانید مقاله [آپتودیت چیست] را مطالعه کنید.
کاربرد اصلی آپتودیت زمانی مشخص میشود که پزشک با یک سؤال مشخص روبهرو است؛ مثلاً درباره انتخاب درمان، ارزیابی یک بیماری، روش تشخیص یا گزینههای درمانی به اطلاعات بهروز نیاز دارد.
مطالب موضوعی در این پایگاه بهصورت منظم بهروزرسانی میشوند و طیف گستردهای از مباحث پزشکی را پوشش میدهند.
نرم افزار پزشکی UpToDate نیز دسترسی به همین محتوای بالینی را روی موبایل فراهم میکند. امکان جستوجوی متنی و صوتی، دسترسی به مطالب آموزشی و استفاده از امکاناتی مانند CME، CE و CPD از قابلیتهای نسخه موبایل است.
طبق اطلاعات رسمی UpToDate، نزدیک به یکسوم جستوجوهای روزانه این پایگاه از طریق موبایل انجام میشود.
در میان اپلیکیشن های پزشکی خارجی، UpToDate بیشتر برای افرادی مناسب است که میخواهند بهجای جستوجوی پراکنده در منابع مختلف، یک مرجع بالینی مشخص برای پاسخ به سؤالهای پزشکی داشته باشند.
مناسب برای: پزشکان، رزیدنتها، دانشجویان پزشکی و سایر اعضای کادر درمان که به یک مرجع بالینی جامع و بهروز نیاز دارند.
اگر قصد استفاده از آپتودیت را دارید، میتوانید صفحه [خرید اکانت UpToDate] را در سایت مدیکال آپتودیت بررسی کنید.
Epocrates وقتی سوال اصلی درباره دارو است
در میان نرم افزار های پزشکی، Epocrates بیشتر زمانی به کار میآید که سؤال پزشک مستقیماً به دارو مربوط باشد؛ مثلاً بررسی دوز، تداخل چند دارو یا پیدا کردن اطلاعات یک داروی خاص.
اطلاعات دارویی، بررسی تداخلات و ابزارهای محاسبه دوز در کنار برخی ابزارهای بالینی قرار گرفتهاند. برای مثال، پزشک میتواند داروهای مصرفی بیمار را وارد کند و تداخلات احتمالی آنها را بررسی کند یا برای محاسبه دوز از ابزارهای موجود در برنامه استفاده کند.

اپوکریتس نرم افزارهای پرشکی خارجی
Epocrates بیش از یک میلیون متخصص سلامت را تحت پوشش دارد و بخشی از امکانات آن بهصورت رایگان در دسترس است. نسخه Epocrates+ امکانات گستردهتری را در اختیار کاربر قرار میدهد.
تفاوت نسخه رایگان و Epocrates+
نسخه رایگان برای کاربرانی که بیشتر به اطلاعات پایه دارویی نیاز دارند. امکاناتی مانند اطلاعات داروهای نسخهای، ژنریک و بدون نسخه، دوز و موارد مصرف، بررسی تداخلات و برخی ابزارهای محاسباتی را ارائه میکند.
دسترسی رایگان به محتوای بالینی نیز محدود و دورهای است و همه مطالب بهصورت نامحدود در اختیار کاربر قرار نمیگیرد.
در Epocrates+ امکانات بیشتری در دسترس است، از جمله:
- اطلاعات گستردهتر درباره بیماریها و روش بررسی و درمان آنها
- اطلاعات آزمایشهای پزشکی و محدودههای مرجع
- اطلاعات گیاهان دارویی و مکملها
- ابزار انتخاب درمان برای بیماریهای عفونی
- دسترسی به کدهای ICD-10
- بررسی پیشرفتهتر تداخل داروها، گیاهان و مکملها
- ابزارهای محاسبه دوز و سایر محاسبات پزشکی
- خلاصه بیش از ۱۵۰ راهنمای بالینی
- ابزار Bugs & Drugs برای انتخاب درمان تجربی آنتیبیوتیکی
- مقالات و بهروزرسانیهای پزشکی
بنابراین تفاوت این دو نسخه فقط به تعداد بیشتر اطلاعات دارویی محدود نمیشود. نسخه رایگان بیشتر برای نیازهای پایه دارویی مناسب است، در حالی که Epocrates+ ابزارها و محتوای بالینی گستردهتری در اختیار کاربر قرار میدهد.
مناسب برای: پزشکان، داروسازان، پرستاران و دانشجویان علوم پزشکی که در کار یا مطالعه خود مرتب به اطلاعات دارویی، دوز و تداخلات نیاز دارند.
لینک دانلود: Epocrates
Medscape یک مرجع رایگان برای دارو، بیماری و آموزش پزشکی
مداسکیپ در میان اپلیکیشن های پزشکی خارجی، یک مرجع چند منظوره است و فقط به یک حوزه خاص محدود نمیشود. بخش Drugs & Diseases آن اطلاعات مربوط به بیماریها، داروها و پروسیجرهای پزشکی را در کنار مقالات آموزشی و اخبار پزشکی ارائه میکند.

مداسکیپ نرم افزار های پزشکی خارجی
طبق اطلاعات فعلی Medscape، بخش بالینی این پلتفرم بیش از ۶۰۰۰ مقاله درباره بیماریها و شرایط پزشکی و بیش از ۱۰۰۰ مقاله درباره پروسیجرها دارد. مطالب مربوط به پروسیجرها نیز در بسیاری از موارد شامل تصاویر، ویدیو و دستورالعملهای مرحلهبهمرحله هستند.
یکی از ویژگیهای مهم مداسکیپ، رایگان بودن محتوای مرجع بالینی آن است.همچنین میتوان دیتابیس Drugs & Diseases را از داخل اپلیکیشن دانلود کرد و بعد بدون اینترنت به محتوای دانلود شده دسترسی داشت.
البته برای مشاهده برخی تصاویر، اخبار و محتوای CME همچنان به اینترنت نیاز است.
مناسب برای: پزشکان، دانشجویان پزشکی، پرستاران و سایر اعضای کادر درمان که به یک مرجع رایگان برای اطلاعات بالینی، دارویی و آموزشی نیاز دارند.
لینک دانلود :Medscape
آپتودیت لکسی دراگ (Lexicomp) مرجع تخصصی اطلاعات دارویی
اگر در منابع یا مقالههای قدیمی پزشکی با نام Lexicomp روبهرو شدهاید، بهتر است بدانید که این محصول اکنون با نام UpToDate Lexidrug ارائه میشود. نام Lexicomp همچنان ممکن است در منابع قدیمی یا بعضی حسابها و صفحات قبلی دیده شود.
برخلاف UpToDate که روی طیف گستردهای از موضوعات بالینی تمرکز دارد، Lexidrug تمرکز مشخصتری روی اطلاعات دارویی دارد.
دوز و نحوه مصرف دارو، تداخلات، محاسبات پزشکی، اطلاعات گیاهان و مکملها و قابلیتهایی مانند سازگاری داروهای تزریقی (IV Compatibility) از جمله امکانات آن هستند.
نسخه موبایل Lexidrug نیز امکان دسترسی به محتوای اشتراک را فراهم میکند و در صورت پشتیبانی اشتراک، بخشی از اطلاعات را میتوان برای استفاده آفلاین روی دستگاه ذخیره کرد.
در میان نرم افزار های پزشکی، Lexi Drug بیشتر برای افرادی کاربرد دارد که بررسی داروها بخش مهمی از کار روزمره آنهاست و به اطلاعات دقیق دارویی نیاز دارند.
مناسب برای: داروسازان، پزشکان، پرستاران و سایر اعضای کادر درمان که به یک مرجع تخصصی و جامع دارویی نیاز دارند.
اگر به دنبال تهیه اشتراک لکسی کامپ هستید، میتوانید صفحه مربوط به خرید اکانت لکسی کامپ را در سایت مدیکال آپتودیت بررسی کنید.
DynaMed مرجع بالینی برای رسیدن سریع به پاسخ
DynaMed یکی از منابع تصمیمگیری بالینی مبتنی بر شواهد است که برای استفاده در نقطه مراقبت (Point of Care) طراحی شده است.
هدف اصلی این است که پزشک هنگام بررسی بیمار بتواند بدون مرور حجم زیادی از مطالب، سریع به اطلاعات مرتبط با سؤال خود برسد.
DynaMed بیش از ۳۵ تخصص پزشکی را پوشش میدهد و محتوای آن چندین بار در روز بهروزرسانی میشود. موضوعات بالینی، اطلاعات دارویی، ابزارهای محاسباتی و منابع قابل ارائه به بیمار نیز در کنار مطالب اصلی قرار گرفتهاند.
ساختار DynaMed بیشتر برای جستوجوی سریع طراحی شده است. کاربر موضوع یا سوال موردنظر را پیدا میکند و مستقیماً به اطلاعات مرتبط با همان مسئله میرسد. بدون اینکه لازم باشد برای پیدا کردن یک نکته مشخص، یک فصل طولانی را مطالعه کند.
اپلیکیشن پزشکی DynaMed برای iOS و Android نیز در دسترس است و همراه اشتراک ارائه میشود.
مناسب برای: پزشکان، رزیدنتها و سایر اعضای کادر درمان که هنگام مراقبت از بیمار به یک مرجع بالینی بهروز و مبتنی بر شواهد نیاز دارند.
اگر قصد استفاده از این مرجع را دارید، میتوانید برای خرید اکانت dynamed و بررسی شرایط اشتراک آن به صفحه مربوطه در سایت مدیکال آپتودیت مراجعه کنید.
PEPID ترکیب اطلاعات بالینی و دارویی

پیپد به عنوان اپلیکیشن های پزشکی خارجی
PEPID از سال ۱۹۹۴ در زمینه منابع تصمیمگیری بالینی و اطلاعات دارویی فعالیت میکند و محصولات آن برای گروههایی مانند پزشکان، پرستاران، داروسازان، دانشجویان و تکنسینهای اورژانس طراحی شدهاند.
در نرم افزار های پزشکی PEPID، اطلاعات بیماریها و داروها در کنار ابزارهایی مانند بررسی تداخلات دارویی، دوز، محاسبات پزشکی، شناسایی قرص و بررسی آلرژی دارویی قرار گرفتهاند. نسخه موبایل این پلتفرم نیز امکان دسترسی به اطلاعات را روی دستگاههای همراه فراهم میکند.
ترکیب اطلاعات بالینی و دارویی در یک محیط، باعث شده PEPID برای استفاده در موقعیتهایی مانند اورژانس و سایر محیطهایی که دسترسی سریع به اطلاعات اهمیت دارد، کاربرد داشته باشد.
مناسب برای: پزشکان، پرستاران، داروسازان، دانشجویان علوم پزشکی و افرادی که در حوزه اورژانس فعالیت دارند.
لینک دانلود : PEPID
Merck Manual مرجع رایگان برای پزشکان و دانشجویان
Merck Manual یکی از منابع پزشکی رایگان است و نسخه Professional آن برای پزشکان، دانشجویان پزشکی و سایر اعضای کادر درمان ارائه شده است.
مطالب این نسخه موضوعاتی مانند علتشناسی، پاتوفیزیولوژی، ارزیابی و درمان بیماریها را پوشش میدهد.
در کنار مطالب متنی، تصاویر و ویدیوهای آموزشی، آزمونها، کیسهای بالینی و برخی اطلاعات دارویی نیز در این پلتفرم وجود دارد. محتوای نسخه Professional توسط بیش از ۳۵۰ پزشک دانشگاهی تهیه و بهروزرسانی میشود.
رایگان بودن Merck Manual آن را به گزینهای قابل دسترس برای مرور مباحث پزشکی تبدیل کرده است. بهخصوص برای دانشجویانی که میخواهند بدون تهیه اشتراک چند منبع مختلف، یک اپلیکیشن پزشکی خارجی مرجع را در اختیار داشته باشند.
مناسب برای: پزشکان، دانشجویان پزشکی و سایر اعضای کادر درمان که به یک مرجع پزشکی رایگان برای مطالعه و مرور مباحث نیاز دارند.
لینک دانلود :Merck Manual
VisualDx وقتی تصویر بخشی از سؤال بالینی است

ویژوال دی اکس اپلیکیشن پزشکی خارجی
VisualDx با منابعی مانند UpToDate یا Lexi Drug تفاوت دارد. تمرکز اصلی آن روی اطلاعات تصویری پزشکی و تشخیص افتراقی است.
در VisualDx میتوان بر اساس علائم و یافتههای بیمار، گزینههای تشخیصی را بررسی کرد و تصاویر بیماریهای مختلف را با یکدیگر مقایسه کرد.
نسخه فعلی این سرویس بیش از ۵۰ هزار تصویر پزشکی دارد و جستوجو بر اساس شکایت اصلی، تشخیص یا دارو نیز امکانپذیر است.
برای متخصصانی که با ضایعات پوستی و یافتههای قابل مشاهده سروکار دارند، این تفاوت اهمیت بیشتری پیدا میکند. VisualDx خودش نیز تأکید میکند که ابزار تشخیص مستقل نیست و برای پشتیبانی از تصمیمگیری بالینی طراحی شده است.
مناسب برای: متخصصان پوست، پزشکان عمومی، رزیدنتها و دانشجویانی که در آموزش خود با تصاویر پزشکی و تشخیص افتراقی سروکار دارند.
لینک دانلود: VisualDx
اپلیکیشن های پزشکی خارجی برای دانشجویان پزشکی
دانشجوی پزشکی در تمام دوره تحصیل به یک نوع اپلیکیشن نیاز ندارد.
در دورههای پایه، یک مرجع آموزشی و تصویری ممکن است کاربرد بیشتری داشته باشد. در دوره بالینی، دسترسی سریع به بیماریها، داروها و تشخیص افتراقی اهمیت پیدا میکند.
Merck Manual Professional یکی از گزینههای رایگان برای دانشجویان است و علاوه بر محتوای پزشکی، آزمون و شبیهسازی کیس دارد.
Medscape نیز برای دانشجویانی که میخواهند همزمان به اطلاعات بیماری، دارو، پروسیجر و محتوای آموزشی دسترسی داشته باشند، گزینه دیگری است. بخش پروسیجرهای آن دستورالعملهای مرحلهبهمرحله و محتوای تصویری دارد.
در دورههای بالینی، آپتودیت نیز میتواند برای جستوجوی موضوعات و بررسی توصیههای بالینی کاربرد داشته باشد. نسخه موبایل آن برای استفاده در زمان حضور در بیمارستان یا خارج از محیط مطالعه طراحی شده است.
اگر هدف اصلی دانشجو یادگیری داروشناسی و بررسی داروها باشد، Epocrates یا UpToDate Lexi Drug انتخاب تخصصیتری نسبت به یک مرجع عمومی پزشکی هستند.
اپلیکیشن های مناسب برای پرستاران
نیازهای پرستاری فقط به اطلاعات بیماری محدود نمیشود. پرستار ممکن است در طول یک شیفت به اطلاعات دارویی، روش انجام یک مهارت، چکلیست، برنامه مراقبتی، آموزش بیمار یا یک سوال بالینی مشخص نیاز پیدا کند.
برای همین، بعضی نرم افزار های پزشکی عمومی در کنار ابزارهای تخصصی پرستاری استفاده میشوند.
UpToDate برای سؤالهای بالینی و بررسی اطلاعات بیماری میتواند مورد استفاده پرستاران هم قرار گیرد. Epocrates برای اطلاعات دارویی و تداخلات کاربرد بیشتری دارد و PEPID نیز از ابتدا برای گروههای مختلف کادر درمان، از جمله پرستاران، طراحی شده است.
اما اگر هدف، پیدا کردن یک اپلیکیشن تخصصی پرستاری باشد، ابزارهایی مثل Nursing Reference Center Plus و Dynamic Health گزینههای متفاوتی هستند.
Nursing Reference Center Plus

Nursing Reference اپلیکیشن پزشکی خارجی
Nursing Reference Center Plus مشخصاً برای پرستاران طراحی شده است.
محتوای آن شامل بیماریها و شرایط، اطلاعات دارویی، آموزش مداوم، مهارتهای پرستاری، چکلیستهای شایستگی، برنامههای مراقبتی، تصاویر و ویدیوها است. نسخه موبایل نیز برای دسترسی در محیط کاری ارائه شده است.
این تفاوت مهم است: اگر سؤال یک پرستار درباره یک مهارت یا روند مراقبت باشد، یک منبع ساختهشده برای Nursing Workflow میتواند کاربردیتر از یک دیتابیس عمومی پزشکی باشد.
لینک دانلود :Nursing Reference Center Plus

Dynamic Health اپلیکیشن پزشکی خارجی
Dynamic Health نیز روی مهارتهای بالینی و نیازهای پرستاران و متخصصان Allied Health تمرکز دارد. راهنماهای مرحلهبهمرحله، چکلیست مهارتها، اطلاعات دارویی و محتوای آموزش بیمار در این سرویس قرار گرفتهاند. محتوای آن توسط تیمی از پرستاران و متخصصان حوزه سلامت تهیه و بر اساس روش مبتنی بر شواهد نگهداری میشود.
برای دانشجوی پرستاری یا پرستاری که میخواهد روش انجام یک مهارت را مرور کند، این نوع محتوا با یک مرجع عمومی بیماری تفاوت زیادی دارد.
لینک دانلود : Dynamic Health
نرم افزارهای پزشکی رایگان یا پولی، کدام را انتخاب کنیم؟
رایگان بودن نرم افزار های پزشکی خارجی به معنی محدود یا ضعیف بودن آن نیست. Merck Manual و Medscape نمونههایی هستند که بخش قابلتوجهی از محتوای پزشکی خود را بدون اشتراک پولی ارائه میکنند.
در مقابل، سرویسهایی مانند UpToDate، DynaMed، Lexi Drug و نسخههای حرفهای برخی منابع دارویی بر پایه اشتراک کار میکنند.تفاوت اصلی اینجاست که کاربر در ازای پرداخت، به یک مجموعه مشخص از محتوای تخصصی و ابزارهای حرفهای دسترسی پیدا میکند.
اگر نیاز شما فقط مرور یک بیماری یا بررسی یک موضوع آموزشی است، نرم افزار های پزشکی خارجی رایگان ممکن است کافی باشد. اگر استفاده روزانه شما به تصمیمگیری بالینی، اطلاعات دارویی یا پاسخهای تخصصی وابسته است، سرویسهای حرفهای ارزش بررسی بیشتری دارند.
هنگام انتخاب نرم افزار پزشکی به چه چیزهایی توجه کنیم؟
قبل از نصب یا خرید یک اپلیکیشن پزشکی خارجی، بهتر است اول مشخص کنید دقیقاً چه چیزی میخواهید.
- اگر بیشتر با دارو سروکار دارید، Epocrates یا Lexi Drug از گزینههای تخصصیتر هستند.
- برای پرسشهای گسترده بالینی، UpToDate یا DynaMed کاربرد متفاوتی دارند.
- اگر تصویر در تشخیص برایتان مهم است، VisualDx موضوع را از زاویه دیگری پوشش میدهد.
- برای آموزش و مرور رایگان نیز Merck Manual و Medscape ارزش بررسی دارند.
دسترسی موبایل هم فقط یک ویژگی جانبی نیست. وقتی قرار است از یک نرم افزار در بیمارستان یا کنار تخت بیمار استفاده کنید، سرعت جستوجو، امکان استفاده آفلاین، نحوه نمایش اطلاعات روی صفحه موبایل و دسترسی به ابزارهای مورد نیاز اهمیت پیدا میکند.
برای نمونه، Medscape امکان دانلود دیتابیس بالینی برای استفاده آفلاین را دارد و Lexi Drug نیز امکان دانلود اطلاعات برای استفاده بدون اینترنت را ارائه میکند.
جمعبندی
انتخاب نرم افزار های پزشکی خارجی بیشتر از اینکه به معروف بودن یک برنامه یا تعداد امکانات آن بستگی داشته باشد، به نوع استفاده شما مربوط است.
چیزی که برای یک پزشک در مطب یا بیمارستان کاربرد دارد، لزوماً همان چیزی نیست که یک دانشجوی پزشکی یا پرستار برای مطالعه و کار روزمره به آن نیاز دارد.
قبل از خرید یا نصب یک اپلیکیشن پزشکی خارجی یا ایرانی، بهتر است مشخص کنید بیشتر قرار است برای چه کاری از آن استفاده کنید. بعد از آن میتوان امکاناتی مثل نسخه موبایل، دسترسی آفلاین، سرعت جستوجو و هزینه اشتراک را با نیاز خودتان مقایسه کرد.
در نهایت، قرار نیست یک نرم افزار همه نیازهای پزشکی شما را پوشش دهد. گاهی یک منبع رایگان برای مطالعه کافی است و در شرایط دیگر، دسترسی به یک پایگاه تخصصیتر میتواند بخش مهمی از کار روزانه را سادهتر کند.
انتخاب درست زمانی اتفاق میافتد که امکانات نرم افزار های پزشکی با نیاز واقعی شما هماهنگ باشد.
مقالات مرتبط رو حتما ببینید
نظر شما برای ما با ارزشه
جایگاه محتوای شما


