مقایسه UpToDate با چهار ابزار بالینی مبتنی بر شواهد در کتابخانه‌های سلامت کانادا

آلیسون فارل در این پژوهش، ابتدا منابعی را که با تعریف ابزارهای اطلاعاتی بالینی مبتنی بر شواهد مطابقت داشتند شناسایی کرد. سپس از طریق فهرست ایمیلی CANMEDLIB از کارکنان کتابخانه‌های سلامت کانادا درباره منابع مورد استفاده، سهولت کار با آن‌ها، کارایی و مفیدبودن اطلاعات نظرسنجی شد.

در مرحله نخست، ۱۲ منبع برای بررسی در نظر گرفته شدند. پس از جمع‌آوری پاسخ‌ها، پنج منبعی که بیشتر از سوی کتابخانه‌ها استفاده یا توصیه می‌شدند، برای ارزیابی دقیق‌تر انتخاب شدند.

برای مقایسه محتوای این پنج ابزار، پژوهشگر ۲۰ سؤال را به‌صورت تصادفی از سرویس پاسخ‌گویی به پرسش‌های مراقبت اولیه در بریتانیا انتخاب کرد. سپس یک کتابدار پاسخ هر سوال را در هر منبع جست‌وجو کرد و بررسی کرد که آیا منبع اطلاعات مرتبطی ارائه می‌دهد و آیا سطح شواهد را مشخص می‌کند یا نه.

آزمون مقایسه UpToDate با چهار ابزار بالینی، توانایی منابع در یافتن پاسخ برای مجموعه‌ای از پرسش‌های مشخص را مقایسه می‌کرد. نه اینکه دقت همه توصیه‌های پزشکی آن‌ها یا تاثیرشان بر پیامد بیماران را بسنجد.

پنج ابزار منتخب عبارت بودند از:

• UpToDate چیست: منبع اطلاعات بالینی برای پاسخ‌گویی به پرسش‌های پزشکان و پشتیبانی از تصمیم‌گیری در محل ارائه مراقبت.
• BMJ Clinical Evidence: منبعی متمرکز بر شواهد پژوهشی و ارزیابی اثربخشی مداخلات پزشکی.
• ACP PIER: منبع اطلاعات بالینی کالج پزشکان آمریکا با تمرکز بر پزشکی مبتنی بر شواهد.
• First Consult: ابزار اطلاعات بالینی برای استفاده در تصمیم‌گیری و پاسخ‌گویی به پرسش‌های پزشکی.
• Bandolier: منبعی مبتنی بر شواهد که یافته‌های پژوهش‌های پزشکی را برای استفاده بالینی ارائه می‌کرد.

این ابزارها از نظر نوع محتوا و نحوه ارائه اطلاعات تفاوت داشتند. بنابراین، نتیجه مقایسه باید در چارچوب معیارهای همین مطالعه تفسیر شود.

در آزمون ۲۰ پرسش بالینی، هیچ‌یک از منابع نتوانست به همه سؤال‌ها پاسخ دهد. بااین‌حال، آپتودیت بیشترین تعداد پاسخ‌های مرتبط را ارائه کرد.

این نتایج دو تفاوت مهم را نشان می‌دهند. نخست، آپتودیت در این مجموعه پرسش‌ها پوشش بیشتری داشت و توانست برای ۱۴ سؤال از ۲۰ سوال اطلاعات مرتبط ارائه کند. دوم، ACP PIER با وجود پاسخ‌گویی به تعداد کمتری از سؤال‌ها، برای تمام ۱۰ پاسخ خود سطح شواهد را مشخص کرده بود.

بنابراین، اگر هدف پزشک یافتن اطلاعات مرتبط برای طیف گسترده‌تری از پرسش‌های بالینی باشد، نتیجه این آزمون به نفع آپتودیت است. اما اگر مشخص‌بودن سطح شواهد برای هر پاسخ معیار اصلی باشد، داده‌های این مطالعه تصویر متفاوتی ارائه می‌کنند.

این نکته مهم است که در این آزمون مقایسه UpToDate با چهار ابزار بالینی، تعداد پاسخ‌های مرتبط سنجیده شد. نه اینکه همه پاسخ‌ها از نظر صحت، کفایت جزئیات یا مناسب‌بودن برای تصمیم‌گیری درباره یک بیمار ارزیابی جامع شده باشند.

بخش نظرسنجی نشان داد که پاسخ‌دهندگان عموماً از ابزارهای مورد استفاده در کتابخانه‌هایشان رضایت داشتند. در میان پنج منبع، UpToDate، BMJ Clinical Evidence و Bandolier از نظر سهولت استفاده بازخورد مثبتی دریافت کردند. ACP PIER تنها منبعی بود که در ارزیابی سهولت استفاده پاسخ‌های منفی داشت.

از نظر مفیدبودن اطلاعات نیز BMJ Clinical Evidence و UpToDate بازخورد مثبتی دریافت کردند. در نظرسنجی، ۱۰ نفر از ۲۰ پاسخ‌دهنده درباره آپتودیت موافقت قوی خود را با آموزنده‌بودن آن اعلام کردند؛ درحالی‌که BMJ Clinical Evidence بالاترین درصد موافقت قوی را در این معیار به دست آورد.

در معیار کارایی، نتیجه به یک برنده قطعی محدود نمی‌شد و همه ابزارها دست‌کم یک پاسخ منفی دریافت کردند. به همین دلیل، نمی‌توان صرفاً از روی این نظرسنجی نتیجه گرفت که UpToDate در تمام جنبه‌های استفاده، از همه منابع دیگر بهتر بوده است.

خیر. این مطالعه تفاوت میان دو معیار را به‌خوبی نشان می‌دهد: 

• پوشش پرسش‌های بالینی 
•  نحوه نمایش سطح شواهد

پاسخ‌گویی به تعداد بیشتری از سوال‌ها می‌تواند در کار روزمره پزشک مفید باشد. به‌ویژه زمانی که لازم است درباره موضوعات مختلف به اطلاعات مرتبط دسترسی پیدا کند. از سوی دیگر، مشخص‌بودن سطح شواهد به پزشک کمک می‌کند جایگاه علمی اطلاعات را بهتر ارزیابی کند.

در آزمون مقایسه UpToDate با چهار ابزار بالینی، تنها یکی از ۱۴ پاسخ آپتودیت سطح شواهد را مشخص کرده بود. این یافته به‌تنهایی به معنی بی‌پشتوانه‌بودن سایر پاسخ‌ها نیست. بلکه نشان می‌دهد در قالب و معیارهای ارزیابی آن پژوهش، سطح شواهد در تعداد کمی از پاسخ‌های این منبع به‌صورت مشخص ارائه شده بود.

به همین ترتیب، ارائه سطح شواهد برای یک پاسخ نیز به‌تنهایی تضمین نمی‌کند که آن پاسخ برای هر بیمار یا هر موقعیت بالینی مناسب باشد. پزشک همچنان باید توصیه‌ها را با شرایط بیمار، شواهد مرتبط و قضاوت بالینی خود تطبیق دهد.

در این پژوهش، آپتودیت از نظر تعداد پرسش‌های بالینی پاسخ‌داده‌شده عملکرد بهتری داشت و در ارزیابی کاربران نیز به‌عنوان منبعی آسان برای استفاده و آموزنده شناخته شد. BMJ Clinical Evidence هم در سهولت استفاده و مفیدبودن اطلاعات جایگاه خوبی داشت؛ در مقابل، ACP PIER در آزمون ارائه سطح شواهد برای پاسخ‌های خود عملکرد مشخصی نشان داد.

البته این مطالعه در سال ۲۰۰۸ منتشر شده و نتایج آن بازتاب وضعیت منابع و محتوای آن‌ها در همان دوره است. این داده‌ها را نباید به‌عنوان رتبه‌بندی قطعی نسخه‌های امروزی این ابزارها یا اثبات برتری آن‌ها از نظر پیامدهای درمانی تفسیر کرد.

با وجود این محدودیت، نتیجه اصلی پژوهش همچنان روشن است: 

انتخاب یک ابزار بالینی فقط به نام یا شهرت آن وابسته نیست. پوشش موضوعات، سهولت جست‌وجو و نحوه ارائه شواهد هم اهمیت دارند. درمقایسه UpToDate با چهار ابزار بالینی، آپتودیت به‌دلیل پاسخ‌گویی به بیشترین تعداد سؤال‌های آزمون‌شده، یکی از گزینه‌های برجسته برای دسترسی به اطلاعات بالینی بود.

برای آشنایی با روش دسترسی به این منبع، می‌توانید صفحه خرید اکانت آپتودیت را ببینید. همچنین برای مطالعه کیس استادی های بیشتر می توانید مقاله تجربه بیمارستان AHMC از آپتودیت را مطالعه فرمایید.

لینک منبع : مقاله اصلی پژوهش